Skip to content

ISO 31000 Risico management en de IJslandse vulkaancrisis

27 december 2010

risicomanagement

In de jaaroverzichten zullen de uitbarstingen van de IJslandse vulkaan onder de gletsjer Eyjafjallajökull in maart en april 2010 niet ontbreken De uitbarstingen hebben geleid tot verstoring van het Europese vliegverkeer door een grote vulkanische aswolk tot meer dan 8 kilometer hoogte. Hierdoor heeft de uitbarsting significante mondiale gevolgen gehad. De internationale vereniging voor luchtvervoer (IATA) schat dat de aswolk tot de annulering van honderdduizenden vluchten heeft geleid en de luchtvaartmaatschappijen vele miljarden euro’s heeft gekost. Sommige luchtvaartmaatschappijen kunnen de opgelopen verliezen niet gecompenseerd krijgen. Behalve de luchtvaart, heeft de sluiting van het Europese luchtruim de toeristische sector en de in- en exportsectoren die gebruik maken van luchtvervoer (o.a. bloemen en verse groenteproducenten, kledingstukfabrikanten en elektronische componentenmakers in het Verre Oosten) beïnvloed.

De asuitbarsting en het verder bedekken van een groot deel van Europa is een klassiek voorbeeld van een gebeurtenis met lage waarschijnlijkheid en ernstige gevolgschade die door management vaak over het hoofd worden gezien wanneer de potentiële risico’s voor de collectieve doelstellingen worden vastgesteld. Verrassend, want geheel uniek is de gebeurtenis niet. Gezien de kennis van de activiteit van de IJslandse vulkaan en het effect op luchtvaart van afgelopen uitbarstingen in Azië, is het opvallend dat geen plannen waren ingesteld die de gevolgen van een aswolk moesten beperken. De discussies over het al dan niet openstellen van het luchtruim kwamen als onvoorbereid over.

Continu veranderende risico’s
De aswolk is een voorbeeld van de continu veranderende risico’s die een grote impact hebben op de wereldeconomie waarbij just-in-time leveringen een kritische succesfactor vormen. Men vraagt zich af in welke mate top managers betrokken zijn bij de planning en het testen van risicoscenario’s in het kader van business continuity. Sommigen suggeren dat het eerder een tekortkoming is in het systeem van risicomanagement dan een tekort aan betrokkenheid van top management. Maar een organisatie met een sterk risicomanagementcultuur, zoals de UPS speelden snel in op de situatie. Luchtvracht van Azie naar Europa werd Istanboel geleidt, waar het werd overgeladen op vrachtwagens voor vervoer naar de definitieve bestemmingen. UPS was daarmee één van de uitzonderingen; de meesten wachten gelaten af wanneer de as zou wegblazen en de luchtvaartmaatschappijen hun vluchten zouden hervatten.

Zonder risico, geen winst of innovatie. Effectief risico management is een voorwaarde om de kansen te maximaliseren en de bedreigingen te minimaliseren. Risico management gaat over onzekerheid of, wat nog belangrijker is, het effect dat onzekerheden hebben op de voltooiing van de doelstellingen. Op ISO 31000:2009 Risicomanagement – Principes en richtlijnen is eind 2009 gepubliceerd om industriële, commerciële en openbare sectoren te bevorderen hun risico management proces in te richten.

ISO 31000:2009 geeft richtlijnen voor het beheersen van risico’s die toepasbaar zijn in elke sector. Het benadrukt dat de beheersen van risico aan de specifieke behoeften en de structuur van de organisatie moet worden aangepast. Anders dan de bestaande risicomanagement richtlijnen, verschuift ISO 31000:2009 de nadruk van de ongewenste gebeurtenis naar de onderzekerheden die het behalen van de bedrijfsdoelstellingen bedreigen. Elke organisatie heeft strategisch, tactisch en operationele doelen. Om deze doelen te bereiken, moeten de effecten die onzekerheden hebben op deze doelen worden ingeschat en beoordeeld. De onzekerheden moeten worden omgezet naar zekerheden, zodat ze door middel van de bekende kwaliteitsmanagement principes kunnen worden beheerst.

Betrokkenheid
ISO 31000 vereist betrokkenheid van top management, evenals voldoende middelen om deze betrokkenheid in actie om te zetten. Risico management moet verweven zijn met de cultuur van de organisatie en worden ingebed in al haar bedrijfsprocessen. Succesvolle organisaties, zoals UPS, werken bij de wetenschap dat onzekerheid bestaan en dat invloed hebben op het bereiken van hun doelen. Zij beheren hun risico’s om adequaat in te kunnen spelen op veranderende situaties. Mijn definitie van kwaliteit is dan ook: de snelheid waarmee een organisatie adequaat kan reageren op onverwachte situaties.

Advertenties
No comments yet

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: